5 gün önce
60
Parlamentoda çoğunluk desteğini önceden garanti altına almayan hükümet, bazı büyük reformları ileri bir tarihe bırakırken sağlık, konut, savunma, göç, vergiler ve enerji alanlarında çok sayıda düzenleme öngörüyor.
Planlarda sağlık sigortası kapsamındaki kişisel katkı payının artırılması, ilk kez ev alacaklara daha fazla destek verilmesi, savunma bütçesinin yükseltilmesi ve çiftçilere yeni kaynak aktarılması gibi başlıklar öne çıkıyor.
İşte hükümetin planlarındaki başlıca değişiklikler:
Sağlık: Kişisel katkı payı 395 euroya çıkıyor
Hollanda’da sağlık sigortası kapsamında vatandaşların kendi cebinden ödediği yıllık eigen risico, 11 yıl sonra ilk kez artırılacak. Bu yıl 385 euro olan tutar, gelecek yıl 395 euroya yükseltilecek.
Öte yandan yaşlılara zona hastalığına karşı ücretsiz aşı yapılması planlanıyor. Bu amaçla 400 milyon euro kaynak ayrılacak.
Akaryakıt vergilerinde indirim sona eriyor
Benzin ve motorin üzerindeki özel tüketim vergileri, 2022'den bu yana yüksek enerji ve akaryakıt fiyatlarının etkisini azaltmak amacıyla düşük tutuluyordu.
Hükümet bu uygulamayı kademeli olarak sona erdirmek istiyor. Ancak pompadaki fiyat artışının etkisini sınırlamak amacıyla 750 milyon euro ayrılacak.
Bazı ürünlerde KDV de artacak. Kesme çiçekleri ve balon turizmini kapsayan KDV oranı yüzde 9'dan yüzde 21'e çıkarılacak.
Alkol fiyatlarının da yükselmesi bekleniyor. Bira ve şarap dahil alkollü içeceklerdeki özel tüketim vergileri gelecek yıldan itibaren otomatik olarak enflasyona göre artırılacak.
Çiftçilere 231 milyon euro
Hükümet, azot emisyonlarıyla mücadele için daha önce ayrılan 20 milyar euroyu azot fonuna aktaracak.
Çiftçilerin işletmelerini yeni koşullara uyarlamalarına yardımcı olmak için ayrıca 231 milyon euro ayrılacak.
Tarım alanında yeni yöntemlerin denenmesi amacıyla özel çiftliklerde yapılacak inovasyon çalışmalarına da yaklaşık 50 milyon euro kaynak sağlanacak.
Savunma bütçesi 28,9 milyar euro
Hollanda'nın savunma harcamaları gelecek yıl da artacak. Bu yıl 26,8 milyar euro olan savunma bütçesi, 2,1 milyar euro artışla 28,9 milyar euroya çıkarılacak. Bütçeden 3 milyar euronun üzerinde bir kaynak Ukrayna'ya ayrılacak. En büyük pay ise 14 milyar eurodan fazla bir miktarla askeri teçhizat, inovasyon ve askeri tesislere yapılacak yatırımlara gidecek.
Hollanda askerleri gelecek yıl sahada daha iyi iletişim kurabilmeleri için yeni telsizlere de kavuşacak.
Kraliyet ailesinin ödeneği artıyor
Kral Willem-Alexander ve ailesine yapılan yıllık ödeme 2,6 milyon eurodan 2,7 milyon euroya yükselecek. Bu miktarın yaklaşık 1,2 milyon eurosu doğrudan krala ayrılacak.
Artışın temel nedeni ise teknik bir düzenleme. Kraliyet ailesine yapılan ödeme, Devlet Konseyi Başkan Yardımcısı'nın maaşına bağlı. Kamu çalışanlarının toplu iş sözleşmesi kapsamında bu maaş arttığı için kraliyet ödeneği de yükseliyor.
Kraliyet Hanesi'nin toplam harcamaları ise gelecek yıl 60,8 milyon eurodan 62,1 milyon euroya çıkacak. Bu bütçenin en büyük bölümünü saray personelinin maaşları oluşturuyor. Saraylarda yaklaşık 240 tam zamanlı çalışan bulunuyor.
Prenses Amalia ise öğrenimi devam ettiği sürece kendisine yapılan ödemenin gelir bölümünü, yaklaşık 355 bin euroyu, yeniden devlete iade edecek.
Eğitimde 500 milyon euroluk kaynak
İlk ve ortaöğretimde özellikle okuma, yazma ve matematik becerilerinin geliştirilmesine odaklanılacak. Okullara gelecek yıl toplam 500 milyon euro aktarılacak ve bu paranın bu alanlarda kullanılması zorunlu olacak. Öğrenci başına ayrılan kaynak en az 206 euro olacak.
Ayrıca sınıflarda yapay zekânın güvenli ve sorumlu biçimde kullanılması için 10 milyon euronun üzerinde kaynak ayrılacak.
İltica ve göç: Geri gönderme hızlandırılacak
Hükümet, iltica başvurularının azalacağı varsayımıyla önümüzdeki yıllarda bu alandaki harcamaları düşürmeyi planlıyor. İltica ve göç için bu yıl yaklaşık 8 milyar euro harcanırken, hükümet 2031'de bu ihtiyacın yaklaşık 5 milyar euroya düşeceğini öngörüyor.
Öte yandan kamu düzenini bozan iltica başvuru sahipleri için özel barınma merkezlerine gelecek yıl 6 milyon euro ek kaynak ayrılacak.
İltica hakkı bulunmayan kişilerin ülkelerine daha hızlı gönderilmesi için Avrupa Birliği dışındaki ülkelerle işbirliğine de yaklaşık 29 milyon euro yatırım yapılacak.
Konut: 7 milyar euro ayrılacak
Hollanda'daki büyük konut açığını azaltmak amacıyla önümüzdeki yıllarda toplam 7 milyar euro harcanması planlanıyor. Kaynak, özel sektör açısından yeterince kârlı olmayan yeni konut projelerinin hayata geçirilmesine yardımcı olmak için kullanılacak.
Belediyelerin de konut yapımı, yeni yollar veya elektrik kabloları için gerekli arsaları spekülatörlerden önce uygun fiyatlarla satın alabilmeleri hedefleniyor.
İlk evini almak isteyen ancak geliri nedeniyle yeterli finansmana ulaşamayanlar için kullanılan Ulusal Uygun Fiyatlı Konut Fonu'na da 100 milyon euro ek kaynak aktarılacak.
Kadına yönelik şiddet ve adalete ek kaynak
Kadına yönelik şiddet, aile içi şiddet ve çocuk istismarıyla mücadele için 10 milyon euro ek bütçe ayrılacak.
Yargı sistemine ise 45 milyon euro ek kaynak sağlanacak. Bu paranın bir bölümü mahkeme harçlarının düşürülmesi, bir bölümü de maddi imkânları sınırlı kişilerin avukatlık hizmetlerine daha kolay erişebilmesi için kullanılacak.
Düşük gelirlilere enerji desteği
Artan enerji faturaları nedeniyle düşük gelirli haneleri desteklemek amacıyla Enerji Acil Fonu yeniden kurulacak.
Fonun büyüklüğü 193 milyon euro olacak ve yaklaşık yarım milyon haneye destek verilmesi hedeflenecek.
Buna karşılık AOW emekli maaşlarının daha önce açıklanan şekilde hızlandırılmış biçimde artırılması planından vazgeçiliyor.
İşsizlik ve iş göremezlik ödemelerinde de kesintiye gidilmeyecek. İşsizlik ödeneğinin süresinin iki yıldan bir yıla indirilmesi de bir yıl ertelenecek.
Yeni oluşturulacak 90 “Meedoenbalie” aracılığıyla oturma izni alarak Hollanda'da kalmasına izin verilen kişilerin daha hızlı iş bulmasına yardımcı olunacak.
Vergiler: Yüksek gelir grubunun vergisi artıyor
Çalışanların yararlandığı çalışma indirimi 173 euro artırılacak. Gelir vergisinin ilk dilimindeki oran da yüzde 0,06 puan düşürülecek. Ancak yüksek gelir elde edenler için önemli bir değişiklik yapılacak.
Yıllık geliri 78 bin 426 eurodan itibaren olanlar gelecek yıl yüzde 49,5'lik en yüksek gelir vergisi oranına tabi olacak. Normal şartlarda enflasyon nedeniyle her yıl yükseltilen bu gelir sınırı dondurulacak. 65 yaş üzerindekilerin yararlandığı yaşlılık vergi indirimi 100 euro azaltılacak.
Ayrıca 1 Ocak 2028'den itibaren belirli sağlık harcamalarının gelir vergisinden düşülmesine son verilmesi planlanıyor. Kronik hastalar için ise 350 milyon euroluk telafi kaynağı ayrılacak.
Ukrayna'ya yılda en az 100 milyon euro ek destek
Hollanda, Ukrayna'ya yönelik desteğini de artıracak. Ülkeye, daha önce açıklanan askeri olmayan yardımlara ek olarak yılda en az 100 milyon euro aktarılacak. Para insani yardım, enerji altyapısı ve diğer kritik altyapı ihtiyaçlarında kullanılacak. Kalkınma işbirliği bütçesine de yılda 300 milyon euronun üzerinde ek kaynak ayrılacak.
Bu paranın yıllık 25 milyon eurosu Afrika'daki mülteci barınma merkezlerine, diğer adıyla “geri dönüş merkezlerine” aktarılacak.
Ulaşım yatırımlarında önceliklendirme
Ulaşım altyapısı için Mobilite Fonu'na 2040'a kadar toplam 5 milyar euro ek kaynak sağlanacak. Ancak hükümetin daha önce yaptığı hesaplamalara göre Hollanda'nın yollarını, demiryollarını ve su yollarını yeterli seviyede tutabilmesi için yaklaşık 80 milyar euroya ihtiyaç var.
Bu nedenle hükümet bazı projelerden vazgeçmek zorunda kalacak. İptal edilecek projelerin listesinin sonbaharın ilerleyen dönemlerinde açıklanması bekleniyor.
Öte yandan 5.500 kilometreden daha uzak noktalara yapılan uçuşlarda uçuş vergisinin düşürülmesi planlanıyor. Böylece Hollanda'daki oran Almanya'daki seviyeye yaklaştırılacak.
İklim: Isı pompaları ve yalıtıma destek
Evlerini daha enerji verimli hale getirmek isteyen hanelere sübvansiyon verilecek. Daha çevreci üretime geçen şirketler de destekten yararlanabilecek. Bu amaçla toplam 6 milyar euroluk bir kaynak oluşturulacak. Bunun 1,6 milyar eurosu şirketlere ayrılırken, haneler için 500 milyon euro kullanılacak.
Bu kaynak özellikle ısı pompası satın alınması ve evlerin yalıtılması gibi enerji tasarrufu sağlayan yatırımlarda kullanılabilecek.
Hükümetin önündeki temel sınır: Para
Prinsjesdag planları, Jetten hükümetinin çok sayıda alanda yeni adım atmayı hedeflediğini gösteriyor. Ancak hükümetin parlamentoda önceden garanti edilmiş bir çoğunluğa sahip olmaması, büyük reformların uygulanmasını zorlaştırıyor.
Kral Willem-Alexander'ın Taht Konuşması'nda da vurguladığı gibi hükümetin önündeki en önemli sınırlardan biri mali kaynaklar.
Hükümetin temel mesajı ise şu: Sorunların çözülmesi gerekiyor, ancak bütün sorunlara aynı anda çözüm üretmek mümkün değil.
Dutch (NL) · 
Turkish (TR) · 