Hollanda'da Alkol Kullananlara Elektronik Kelepçe Dönemi Başlıyor

Hollanda'da alkol kullanım yasağını ihlal eden kişilerin daha etkin şekilde denetlenmesi amacıyla hazırlanan yasa teklifi, 27 Ekim Salı günü Temsilciler Meclisi'nde kabul edildi. Yeni düzenlemeyle mahkeme tarafından alkol kullanması yasaklanan kişilere, alkol tüketimini sürekli kontrol eden elektronik ayak bilekliği takılması zorunlu tutulabilecek. Düzenlemenin yürürlüğe girebilmesi için Senato'nun (Eerste Kamer) da onayı gerekiyor.

Elektronik kelepçe her 30 dakikada bir ölçüm yapacak

Alkolmetre özelliğine sahip elektronik ayak bilekliği, kişinin cilt yüzeyindeki ter damlacıklarını analiz ederek vücudunda alkol bulunup bulunmadığını tespit edecek. Cihaz, her 30 dakikada bir otomatik ölçüm gerçekleştiriyor. Böylece mahkemenin koyduğu alkol yasağına uyulup uyulmadığı günün 24 saati takip edilebiliyor.

Bu sistem sayesinde yetkililer, kişinin belirli saatlerde yapılan kontroller dışında alkol tüketip tüketmediğini de denetleyebilecek.

Sadece alkollü sürücülere uygulanmayacak

Elektronik kelepçe uygulaması yalnızca alkollü araç kullanırken yakalanan kişileri kapsamıyor. Alkolün etkisi altında şiddet olaylarına karışan, özellikle gece hayatında kavga ve saldırı gibi suçlar işleyen kişilere de mahkeme tarafından alkol kullanma yasağı getirilebiliyor. Yeni düzenlemeyle bu kişilerin de elektronik alkolmetre takması zorunlu hale getirilebilecek.

Mevcut sistemde kelepçe takmak gönüllü

Hollanda'da mevcut uygulamada mahkeme tarafından alkol yasağı verilen kişiler, elektronik ayak bilekliği takmayı gönüllü olarak tercih edebiliyor. Buna karşılık mahkemeler, alkol kullanılıp kullanılmadığını belirlemek için kan ve idrar testlerini zorunlu tutabiliyor. Ancak bu testlerin belirli zamanlarda yapılması nedeniyle denetimlerin etkisiz kalabildiği belirtiliyor.

Yeni sistemde ise elektronik cihaz sürekli ölçüm yapacağı için alkol yasağının ihlal edilmesinin daha kolay tespit edilmesi amaçlanıyor.

CDA: Haftada bir değil, haftanın yedi günü denetim

CDA Milletvekili Jeltje Straatman, bu ayın başlarında yapılan meclis görüşmelerinde elektronik kelepçenin önemine dikkat çekti. Straatman, yeni sistemin haftada bir kez yapılan kontrol yerine haftanın yedi günü, 24 saat boyunca denetim sağlayacağını belirtti.

CDA'lı milletvekiline göre elektronik kelepçe, alkol kullanma yasağı bulunan kişiler üzerinde sürekli bir caydırıcı etki oluşturacak.

Denemelerde dikkat çekici sonuçlar elde edildi

Elektronik alkolmetre uygulaması Hollanda'da son yıllarda çeşitli pilot projeler kapsamında test edildi. Denemelerden elde edilen sonuçlara göre elektronik kelepçe kullanan kişilerin yüzde 10'u yeniden suç işlerken, kelepçe kullanmayanlarda bu oran yüzde 51 olarak kaydedildi. Bu sonuçlar, uygulamanın tekrar suç işleme riskini azaltmada etkili olabileceğine işaret ediyor. Ancak pilot uygulamalardaki sonuçların tüm kullanıcılar için aynı etkiyi göstereceği kesin olarak söylenemiyor.

Danıştay daha önce mahremiyet uyarısında bulunmuştu

Hollanda hükümeti elektronik alkolmetre uygulamasını daha önce de zorunlu hale getirmek istemişti. Ancak Danıştay (Raad van State), uygulamanın kişilerin özel hayatına ciddi müdahale anlamına gelebileceği gerekçesiyle eleştirilerde bulunmuştu. Danıştay, elektronik kelepçenin zorunlu tutulmasının gerekçelerinin daha ayrıntılı açıklanmasını istemişti.

Adalet Bakanı David van Weel, söz konusu eleştirilerin yeni yasa teklifinde dikkate alındığını açıkladı. Öte yandan önceki denemelerde kullanıcıların cihazı rahatsız edici bulması üzerine 2021 yılında daha konforlu yeni bir alkolmetre modeli geliştirildi.

Sadece FVD ve PvdD karşı çıktı

Temsilciler Meclisi'nde yapılan oylamada yasa teklifi geniş destek gördü. Partilerin büyük çoğunluğu düzenlemeye onay verirken, yalnızca Forum voor Democratie (FVD) ve Hayvanları Koruma Partisi (Partij voor de Dieren – PvdD) teklife karşı oy kullandı. Yasanın yürürlüğe girebilmesi için şimdi Senato'nun onayı bekleniyor.

Senato'nun da kabul etmesi halinde Hollanda'da mahkeme tarafından alkol kullanması yasaklanan kişiler, elektronik ayak bilekliğiyle günün 24 saati denetlenebilecek. Böylece alkol bağlantılı suçların tekrarlanmasının önlenmesi ve kamu güvenliğinin artırılması hedefleniyor.