18 Mart Belediye Seçimlerinde Almelo’da göçmeneler için Stratejik oy kullanma yöntemleri

18 Mart 2026 Çarşamba günü Hollanda’da 342 belediye kendi yerel yönetimlerini belirlemek için sandık başına gidiyor. Oy verme işlemi sabah 07.30 ile 21.00 saatleri arasında yapılacak. 19 Mart 1986 tarihinde Hollanda’da göçmenlere seçme ve seçilme hakkının (kiesrecht) verilmesinin üzerinden tam 40 yıl geçti. Bu 40 yıl boyunca, ben de dahil olmak üzere iyi niyetli, becerikli ve toplumsal sorumluluk taşıyan birçok belediye meclisi üyesini gördük. Bu kişiler göçmen siyaseti açısından adeta birer öncü oldular. Seçme ve seçilme hakkı (actief kiesrecht: kiezen en gekozen worden) bana göre Hollanda’da kalıcı olmamızın en önemli dönüm noktalarından biridir. Daha önce de belirttiğim gibi bu hak, tam vatandaşlığa giden yolun başlangıcıydı: “Op weg naar het volwaardige burgerschap.” Seçimlerden sonra bu geçen 40 yılı anmak, kutlamak ve gelecek nesiller için öğretici dersler çıkarmak gereklidir. Almelo’da Stratejik Oy Nedir? Stratejik oy kullanmak, kişinin normalde desteklediği siyasi parti yerine, geçici de olsa başka bir partiye oy vermesidir. Amaç, belirli bir siyasi sonucu etkilemektir. 29 Ekim 2025 tarihinde yapılan erken Temsilciler Meclisi seçimlerinde bunun bir örneğini gördük. D66 partisi tarihinde ilk kez birinci parti oldu ve başbakanını çıkardı. PVV ile aradaki 26 bin oy farkının oluşmasında Faslı ve Türk seçmenlerin stratejik oylarının etkili olduğu konuşuldu. Bu da gösteriyor ki stratejik oy kullanımı siyasi dengeleri değiştirebilir. Almelo’da DENK Neden Koalisyon Ortağı Olmasın? Peki Almelo’da yerel yönetimde söz sahibi olacak ve koalisyon içinde yer alabilecek bir siyasi güç kim olabilir? Ve Neden DENK Almelo olmasın? Yerel yönetimde Belediye Başkanı ve Encümenler Kurulu (Het College van Burgemeester en Wethouders) içinde yer almak mümkündür. Bunun için gerekli olan siyasi kadro ve irade oluşturulabilir. Encümen (Wethouder) olacak adayın mutlaka seçim listesinde olması gerekmez. Hollanda’daki dual politik sistem buna imkân tanır. Seçmenin Haklı Sorusu Dört yıl sonra seçmenler doğal olarak şu soruyu sorar: “Biz göçmenler için ne yaptınız? Neden size oy verelim?” Bu soruya verilecek cevaplar somut olmalıdır. Gelecek yerel yönetim döneminde yapılabilecek bazı çalışmalar şunlar olabilir:

• Göçmenlerin karar mekanizmalarına katılması için Göçmenler Danışma Kurulu (Overlegorgaan Migranten Almelo – OMA) kurulması
• Müslümanlar ve göçmenler için çok uluslu mezarlık projesi başlatılması
• Dijital yoksulluk yaşayan göçmenler için Digi Volkscafe kurulması
• Düşük gelirli aileler için yıllık alışveriş destek kuponları (Boodschappenbon)
• Hastane ve sosyal kurumlarda temsil ve arabuluculuk
• Göçmenlere yönelik kültürel faaliyetlerin desteklenmesi
• Kraliyet nişanı başvurularında (Koninklijke onderscheiding) rehberlik
• Türk medyasının yerel yönetimle ilişkilerinde destek
• Esnaf ve girişimcilere belediye düzeyinde destek
• Kısaca: Almelo’daki göçmenlerin gözü ve kulağı olmak

Göçmenler görülmek ve duyulmak istiyor. “De migranten willen gezien en gehoord worden.” Almelo’da Seçim Matematiği Almelo’nun nüfusu 75.158, seçmen sayısı ise yaklaşık 58.900. Son belediye seçimlerinde 25.479 kişi oy kullandı ve katılım oranı %43,26 oldu. Belediye meclisinde 35 üye bulunuyor. Buna göre bir meclis üyesi için ortalama 780 ile 900 oy gereklidir. Almelo’da nüfusun yaklaşık %30’u göçmen kökenlidir. Bu yaklaşık 18 bin seçmen anlamına gelir. Eğer bunun 12 bininin potansiyel olarak DENK’e yakın olduğu varsayılırsa ve katılım %50 olursa yaklaşık 6 bin oy ortaya çıkar. Bu oyların bir kısmı diğer partilere gittiğinde geriye yaklaşık 4.800 oy kalır. Bu oyların 4.200’ünün DENK’e yönelmesi halinde en az 6 belediye meclis üyesi seçilebilir. Bu durumda DENK Almelo’da koalisyon ortağı haline gelebilir. Kimler Oy Kullanabilir? 18 Mart 2026 belediye seçimlerinde şu kişiler oy kullanabilir:

• Hollanda vatandaşları
• Avrupa Birliği vatandaşları
• Hollanda’da en az 5 yıl yaşayan yabancılar

Bu kişiler hem seçme hem de seçilme hakkına sahiptir. Oy Nasıl Kullanılır? Oy kullanmak için sandığa giderken şu belgelerden biri gerekir:

• Pasaport
• Kimlik kartı
• Ehliyet

Kimlik belgesi en fazla 5 yıl süreyle süresi geçmiş olabilir. Vekaletle Oy Kullanma Sandığa gidemeyen kişiler oylarını vekâlet (Volmacht) ile kullandırabilir. Bir kişi kendi oyu ile birlikte en fazla iki vekalet oyu, yani toplam 3 oy kullanabilir. Tercihli Oy Seçmenler oylarını listede istedikleri adaya vererek tercihli oy (Voorkeurstemming) kullanabilirler. Almelo’da tercihli oyla seçilebilmek için yaklaşık 200–226 oy yeterli olabilir. Hollanda’da oy kullanmak zorunlu değildir. Ancak seçme ve seçilme hakkı demokratik vatandaşlığın en önemli göstergelerinden biridir. Eğer biz oy kullanmazsak, bizi yönetecek kişileri başkaları belirler. “Als wij zelf niet stemmen, bepalen de anderen door wie wij bestuurd worden.” 1986’dan bu yana sahip olduğumuz bu hak, eşit vatandaşlığa giden yolun en önemli kilometre taşlarından biridir.

18 Mart Belediye Seçimlerinde Almelo’da göçmeneler için Stratejik oy kullanma yöntemleri yazısı ilk önce Ufuk Media üzerinde ortaya çıktı.