Böbrek Hastaları Diyalizden Kurtulabilecek mi? Utrecht’te Yapay Böbrek Araştırması Başladı

Araştırmanın başarılı olması halinde, böbrek yetmezliği hastalarının diyalize bağımlılığının azaltılması ve yaşam kalitelerinin önemli ölçüde artırılması hedefleniyor.

Diyaliz böbreğin tüm görevlerini yerine getirmiyor

Dünya genelinde milyonlarca insan böbrek yetmezliği nedeniyle ya düzenli olarak diyalize giriyor ya da böbrek nakli için uygun bir donör bekliyor.

Diyaliz, hastaların yaşamını sürdürmesini sağlıyor ancak sağlıklı bir böbreğin tüm işlevlerini yerine getiremiyor. Tedavi, hastaların günlük yaşamları üzerinde de önemli kısıtlamalara yol açıyor.

Araştırmacılar bu nedenle, böbreğin işlevlerini vücut içerisinde mümkün olduğunca doğal şekilde yerine getirebilecek yeni bir tedavi yöntemi geliştirmeye çalışıyor.

Vücuda yerleştirilecek ve sürekli çalışacak

Biohybrid Kidney Crossing Borders (XB) adı verilen programın hedefi, vücuda yerleştirilebilen ve sürekli çalışabilen bir biyoyapay böbrek geliştirmek.

Mevcut diyaliz makinelerinden farklı olarak sistemin yalnızca kandaki atık maddeleri filtrelemesi planlanmıyor. Biyoyapay böbreğin içerisinde canlı böbrek hücreleri de bulunacak.

Bu hücrelerin vücuttaki su ve değerli maddelerin yeniden kazanılmasına, aynı zamanda atık maddelerin daha etkili biçimde uzaklaştırılmasına yardımcı olması bekleniyor.

Araştırmacılara göre bu yaklaşım, böbrek yetmezliği tedavisini sağlıklı bir böbreğin doğal çalışma biçimine daha fazla yaklaştırabilir.

Utrecht’te uluslararası işbirliği

Projede UMC Utrecht ve Utrecht Üniversitesi'nin yanı sıra Twente Üniversitesi, Imec araştırma merkezi ve çeşitli medikal teknoloji şirketleri birlikte çalışıyor.

Araştırmaya Nierstichting ve Health Holland da finansman desteği sağlıyor.

UMC Utrecht’ten nefroloji uzmanı Karin Gerritsen, biyoyapay böbreğin, başarısız olan böbreğin işlevlerini tamamen yerine koyabilecek tedavilere giden yolda önemli bir ara aşama olabileceğini belirtiyor.

Ancak araştırmacılar, böbrek yetmezliğini tamamen ortadan kaldırabilecek bir tedaviye ulaşılması için daha birçok bilimsel ve teknolojik ilerlemenin gerekli olduğuna dikkat çekiyor.

Diyalize alternatif olabilir mi?

Biyoyapay böbrek çalışmalarının başarıya ulaşması halinde, gelecekte böbrek yetmezliği hastaları için diyalize önemli bir alternatif ortaya çıkabilir.

Ancak söz konusu tedavinin henüz araştırma aşamasında olduğu ve hastaların kullanımına sunulabilmesi için güvenlik, etkinlik ve uzun vadeli sonuçların kapsamlı biçimde test edilmesi gerektiği belirtiliyor.