ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran’la mutabakatı eleştiren İsrail kabinesine tepki gösterdi

Vance, Beyaz Saray’da düzenlediği basın brifinginde İran’la mutabakata ilişkin detayları masaya yatırırken İsrailli bazı siyasetçilerin açıklamalarına tepki gösterdi.

İsrail kabinesindeki bazı bakanların İran’la anlaşma dolayısıyla ABD’yi ve bizzat Başkan Donald Trump’ı hedef alan açıklamalar yaptıkları yönündeki bir soruya yanıt veren Vance, diğer ülkeler gibi İsrail’in de bu anlaşmaya uymasını beklediklerini vurguladı.

Vance, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun kendisiyle yaptığı görüşmede dile getirmediği bazı şeyleri başkalarına söyleyerek mutabakatı eleştirdiğine yönelik haberlerden rahatsız olduğunu belirtti.

İsim vermeden İsrail kabinesindeki bazı isimleri hedef aldı

“Netanyahu kabinesinden bazı kişilerin çıkıp anlaşmaya saldırdıklarını ve Başkan Trump’a çok kişisel bir şekilde saldırdıklarını görüyoruz. Birincisi, Donald Trump şu anda tüm dünyada İsrail ulusuna sempati duyan tek devlet başkanıdır. Eğer ben İsrail kabinesinde olsaydım, tüm dünyada geriye kalan tek güçlü müttefikime saldırmazdım.” diye konuşan Vance, İsrailli bazı bakanları hedef aldı.

Vance, şunları kaydetti:

“İsrail’de ABD’yi eleştiren bazı kabine üyelerine şunu söylemek isterim: Son üç ayda, vatanınızı koruyan savunma silahlarının üçte ikisi Amerikan elleriyle üretildi ve Amerikan vergi mükelleflerinin parasıyla finanse edildi. İsrail’in sorunu Donald Trump değildir. İsrail’de en büyük sorunlarının Başkan Trump olduğunu düşünen herkes uyanmalı ve ülkesinin içinde bulunduğu durumun gerçekliğini görmelidir.”

İsrail’e Lübnan uyarısı

Vance, İran’la mutabakat kapsamında İsrail ile Hizbullah arasındaki saldırıların da sona ermesi gerektiğini ve tarafların bu konuda söz verdiğini dile getirerek, her iki tarafın da buna uymalarını istedi.

ABD Başkan Yardımcısı, “Hizbullah’ın İsrail’e roket ve insansız hava araçları ile saldırmamasını bekliyoruz, aynı şekilde İsrail’in de Lübnan’da çılgın işler yapmamasını bekliyoruz.” ifadelerini kullandı.

Lübnan’daki durumun tamamen diplomasi ile yürütülmesi gerektiğini ve bu sebeple İsrail ile Lübnan arasındaki diyalog sürecini başlattıklarını anlatan Vance, bu görüşmelerden “olağanüstü başarılı” sonuçlar aldıklarını ve çatışmaların büyük ölçüde sonlandığını söyledi.

Lübnan hükümetinin Lübnan’ın güneyini kontrol edebilmesi gerektiğini ve böylece Hizbullah’ın “ülkeyi ele geçirmesinin” engellenmiş olacağını savunan Vance, İsrail’in de bu süreçte Lübnan’ın güneyine saldırmamasını istediklerinin altını çizdi.

İsrail’in kendini savunma hakkı olduğunu ifade eden Vance, “İsrail de diğer herkes gibi, kendileri ve tüm bölge için temelde yararlı olan bu barış sürecine saygı göstermek zorundadır. Başkan’ın bazen hayal kırıklığına uğramasının nedeni, anlaşmada bir atılımın eşiğindeyken birdenbire Beyrut’taki bir sivil yerleşim merkezinde büyük bir patlama meydana gelmesi ve Hizbullah’la hiçbir ilgisi olmayan birçok insanın hayatını kaybetmesidir. Bu kabul edilemez.” şeklinde konuştu.

Vance, ABD ve İran’ın mutabakat zaptındaki taahhütlerini yerine getirdiğini söyledi

ABD-İran mutabakatını değerlendiren Vance, şu ana kadarki gidişattan memnun olduklarını dile getirdi.

Vance, “İranlılar, üst üste ikinci gece de Hürmüz Boğazı’ndaki hiçbir gemiye ateş açmadı, dolayısıyla şu ana kadar taahhütlerini yerine getiriyorlar. Abluka konusunda ise CENTCOM, bir düzineden fazla geminin deniz ablukamızı geçmesine izin verdi, biz de anlaşmanın ilk aşamasındaki taahhütlerimizi yerine getiriyoruz.” ifadesini kullandı.

ABD Başkan Yardımcısı, çarşamba günü geç saatlerde 12,5 milyon varil petrolün Hürmüz Boğazı’ndan geçtiğini ve bunun “savaşın başlamasından bu yana gerçekleşen en yüksek miktar” olduğunu belirtti.

Vance, teknik müzakereler için İsviçre’ye gitmeye hazırlanıyor

Dün imzalanan mutabakatın ardından 60 günlük müzakere sürecinin bugün resmen başladığını bildiren Vance, ilk teknik görüşmelerin bu hafta sonu İsviçre’de başlamasını beklediklerini söyledi.

Vance, İsviçre seyahati konusunda “İsviçre’ye gitmeyi planlıyorum. Tam olarak ne zaman olacağını bilmiyorum ancak bu teknik müzakerelerin bu hafta sonu başlayacağını düşünüyoruz. Plan, hala bu şekilde ancak İran’dan ayrılmak kolay olmadığı için bu durum değişebilir.” değerlendirmesinde bulundu.

İran, mutabakata uygun davranırsa fonlara erişim sağlayabilecek

Vance, “İran’a ait 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonların serbest bırakılması” konusunda da açıklamalar yaparak, bu konuda medyada çok fazla yanlış haber yapıldığını savundu.

İran’ın dondurulmuş fonlarına erişmesinin tek yolunun, “mutabakat şartlarına tam olarak uymaları” ve “davranışlarını değiştirmeleri” olduğunu vurgulayan Vance, ABD’nin kendi kasasından İran’a 1 dolar dahi vermeyeceğinin altını çizdi.

İsim vermeden, İsrailli bazı siyasileri ve ABD’deki Demokratları eleştiren Vance, bu kişilerin “İran hiçbir şey yapmadan fonlarına erişecek” şeklinde “propaganda” yaptıklarını ancak bunun kesinlikle gerçeği yansıtmadığını vurguladı.

Centilmenlik anlaşması da imzalanmış

Vance, ABD ile İran arasında, karşılıklı iyi niyet göstergesi ve mutabakata bağlılık açısından çarşamba günü bir “centilmenlik anlaşması” da imzalandığını belirtti.

Vance, konuyla ilgili soruya yanıt verirken, mutabakat zaptı ya da centilmenlik anlaşması metninin değil, anlaşmaya uygun eylemlerin takip edileceğini kaydetti.

AA

Sonrası ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran’la mutabakatı eleştiren İsrail kabinesine tepki gösterdi Gazeteci ilk ortaya çıktı.