UWV, Hatalı WIA Mağdurlarına Eylül’de Geri Ödeme Yapacak

On binlerce uzun süreli hasta çalışan, 2020-2024 yılları arasında yanlış tutarda ödenek aldı

Hollanda — Sosyal güvenlik kurumu UWV, 1 Eylül’den itibaren hatalı WIA (İş Göremezlik Sigortası) ödeneği alan mağdurlara geri ödeme yapmaya başlıyor. Uzun süreli hastalık nedeniyle çalışamayan on binlerce kişi, 2020 ile 2024 yılları arasında olması gerekenden az ya da fazla ödenek almıştı.

43 bin dosyada şüpheli hata

Bazı mağdurlar aylık olarak yüzlerce euro eksik, bazıları ise fazla ödenek aldı. UWV’nin incelediği 220 bin dosyanın yaklaşık 43 bini hatalı olabileceği gerekçesiyle işaretlendi. İki yıl süren incelemeye rağmen kaç kişinin tam olarak ne kadar eksik ya da fazla ödenek aldığı hâlâ netleşmiş değil. İncelemenin 2027 yılına kadar sürebileceği belirtiliyor.

Fazla alanlardan geri ödeme istenmeyecek

Fazla ödenek aldığı tespit edilenlerden bu paranın geri istenmeyeceği bildirildi. Bu kişiler için bildirimden iki ay sonra doğru ve daha düşük tutar geçerli olacak. Eksik ödenek alanlara ise kaçırdıkları tutar tek seferde ödenecek, ardından doğru aylık tutara geçilecek.

Bu yöntemle, toplu geri ödemenin zorunlu sağlık ve kira gibi diğer toplumsal yardımlar (toeslag) üzerindeki olumsuz etkilerinin önüne geçilmesi hedefleniyor. Vergi dairesi skandalında (toeslagenschandaal) olduğu gibi ayrı bir tazminat söz konusu olmayacak; UWV bu yönde bir gerekçe görmediğini açıkladı.

Bakanlık 6,5 milyar euroluk kesinti planlıyor

Sosyal İşler ve İstihdam Bakanlığı, AOW (devlet emekliliği), WW (işsizlik sigortası) ve WIA’da toplam 6,5 milyar euroluk tasarrufa gitmeyi planlıyor. Ancak bu plan şimdilik askıya alındı.

Sistem sadeleştirilmeli

Kabinenin gündemindeki önlemlerden biri, hiçbir zaman çalışamayacak durumdaki kişilere yönelik Tam İş Göremezlik Gelir Düzenlemesi’nin (IVA) kaldırılması. IVA, arbeidsongeschikten için geçerli iki WIA türünden biri.

IVA’nın kaldırılması kabineye yapısal olarak 1 milyar euronun üzerinde tasarruf sağlayacak. Sosyal İşler Bakanı Hans Vijlbrief ayrıca azami ödenek tutarının yüzde 20 düşürülmesini istiyor. Bakan, WIA’da yalnızca kesinti yapmanın yeterli olmadığını da kabul ediyor.

Uzmanlara göre sistemin sadeleştirilmesi şart. Ekonomi profesörü Maarten Lindeboom, WIA’nın Hollandaca’da “Wat Ingewikkeld Allemaal” yani “Ne Kadar Karmaşık Her Şey” olarak da anıldığını belirtiyor. IVA’nın kaldırılmasıyla en azından bir düzenlemenin devre dışı kalacağını ve sistemde daha fazla netlik sağlanacağını söylüyor.

Lindeboom, hem yararlanıcıların hem de uygulayıcı kurumların WIA’yı anlamakta güçlük çektiğini, sistemin bu denli karmaşık hale getirilmesinin hatalara yol açtığını ve bu hataların da düzeltilmek zorunda kaldığını vurguluyor. Mağdurlara bu yaz içinde bilgilendirme yapılacak.

Nhaber.nl