Covid-19 virüsünün yaşama dahil olması ile birlikte her insanda meydana gelen stres tepkilerinin farklı düzeylerde olabildiğini anlatan Psikiyatri Uzmanı Dr. Özlem Bora, “Yaşanılan zorlayıcı dönemde ortaya çıkan stres belirtilerini önlemeyi ya da azaltmayı hedefleyen yöntemler sanılanın aksine bir takım olumsuz duyguları fark etmeye ve anlamaya çalışmakla başlar. Salgın birçok ek tıbbi ya da sosyal davranış değişikliğini de gündeme getirdiğinden kurallara uyma zorunluluğu, sürdürebilir bir ruhsal uyum becerisini gerektirmektedir. Uyumda zorlanma, yönetilemeyen kaygı ve korku bağışıklık yanıtını kısa süre içinde zayıflatabilir” dedi.

KARANTİNADA ORTAYA ÇIKAN RUHSAL BELİRTİLER

Covid-19 testi pozitif çıkan ve karantinaya giren kişilerde çeşitli ruhsal belirtilerin ortaya çıktığını ifade eden Uzm. Dr. Özlem Bora, bu belirtileri sıralayarak, “kafa karışıklığı, dikkat ve yoğunlaşma güçlüğü, korku, huzursuzluk, çaresizlik ve yalnız hissetme, öfke ve tahammülsüzlük, suçluluk hissi, matem hisleri, uyuşukluk ve motivasyonda azalma, tükenmiş hissetme, sağlık kaygısı, sürekli hastalık belirtisi arama, çarpıntı, nefes almakta güçlük, ateş basması, iletişim sorunları ve uykusuzluk gibi sorunlar baş gösterebilir” diye konuştu.

Karantinadayken insanların yalnızlık, öfke ve sıkıntıdan yakınmalarının normal olduğunu, covid-19 pozitif olan veya temaslı olduğu için izole edilen kişilerin potansiyel ölümcül yeni bir virüsle, enfeksiyonun sonuçlarından korkabileceğini vurgulayan Uzm. Dr. Özlem Bora, “Sevilen kişilerden ayrı kalmak, bağımsızlığını yitirmek, kontrolünü kaybediyormuş gibi hissetmek, dışarıdan zorla dayatılan bir şeye uyum sağlamak bazı kişilerde dramatik etkiler yaratabilir” şeklinde konuştu.

KAYGIYI NASIL AZALTABİLİRİZ?

Covid-19’un belirti ve bulguları açısından kişinin sürekli kendisini yoklamaya başladığını, ayrıca başkaları tarafından izlenmekten kaynaklanan stresin bir süre sonra beklenti kaygısına dönüşebildiğini ifade eden Uzm. Dr. Bora, ateş, nefes darlığı ve öksürük gibi enfeksiyon belirtilerinin yanında tedavide kullanılan ilaçlara bağlı uykusuzluk gibi olumsuz etkiler, sıkıntı, kaygı ve endişeyi daha da artırabildiğini söyledi. Alanında uzman kişilerden hastalığın belirtileri ve gidişi ile ilgili bilgi almanın, bilgilendirici kamu spotlarını izlemenin kaygıyı azaltabileceğini de kaydeden Uzm. Dr. Bora, “Evde tedavi altındayken bir ihtiyaç olması durumunda hızla sağlık hizmetine ulaşabileceğini bilmek kişiyi rahatlatır. Unutulmadığını, önemsendiğini bilmek de kaygı, endişe ve öfke duygularını azaltır. Pandemi süreci bizler için farkındalıklarla dolu olmalıdır. Evden çıkamayan insanların neler yaşadığını anlayabilmek için bir fırsat olmalıdır” dedi.

STRESLE MÜCADALEYİ KOLAYLAŞTIRIN

Uzm. Dr. Özlem Bora, covid-19 testi pozitif çıkan kişilerin stresle mücadele etmesini kolaylaştıracak öneriler getirdi:

  • Sabahları uyandığınızda pijamalarınızı çıkarıp günlük rahat kıyafetlerinizi giymelisiniz.
  • Evde yemek yapın. Sağlıklı dengeli yemekler yemeye çalışın.
  • Bedeninize iyi bakın. Düzenli egzersiz yapın. Gün içinde birkaç kez 10-15 dakikalık egzersizlerin bile faydası vardır. Kaygınız çok yüksekse gevşeme egzersizleri yapabilirsiniz.
  • Evden çalışıyorsanız çalışma alanı olarak farklı bir mekan yaratmaya çalışın.
  • Hastalık bulgularınız varsa bol bol dinlenmeye özen gösterin.
  • Sürekli ateşinizi ölçmek ve nefesinizi kontrol etmenin bir faydası yoktur. Ateş ölçümünü doktorunuzun önerdiği belli saat aralıklarında yapın.
  • Medya yayınlarına gereğinden fazla maruz kalmayın. Özellikle sosyal medyada asılsız ve paniği artırıcı pek çok haber ve paylaşım mevcut. Bunların arasından güvenilir ve alanında uzman kişilerin söyledikleri dikkate alınmalıdır. Haberleri ihtiyacınız olduğu kadar izleyin.
  • İyi uyumaya özen gösterin. İyi bir uyku bağışıklık sisteminin en önemli destekleyicilerindendir.
  • Hoşlandığınız fakat zaman bulamadığınız etkinlikleri planlayarak yapmaya çalışın.
  • Diğer insanlarla yakınlarınızla bağlantı kurun. Endişelerinizi ve hissettiklerinizi yakınlarınızla paylaşın.
  • Bu durumun bir süreç olduğunu kabullenin ve umut duygusunu koruyun.





Source link

Avatar

By sabah