Ren Nehri’nde Tarihi Düşük Seviye: 1947 Rekoru Kırıldı

Hollanda'da uzun süredir devam eden kuraklık, Ren Nehri'nde tarihi bir seviyeye ulaştı.

Ren Nehri'nin Almanya sınırından Hollanda'ya giriş noktası olan Lobith'te son 24 saatte ölçülen ortalama su debisi saniyede 614 metreküp olarak kaydedildi.

Bu değer, normal koşullarda bugüne kadar ölçülen en düşük seviye oldu.

1947'deki rekor geride kaldı

Daha önceki düşük debi rekoru 1947 yılına aitti. O yıl 4 Kasım'da Ren Nehri'nin Lobith'teki günlük ortalama debisi saniyede 620 metreküp olarak ölçülmüştü. Bu yıl ise söz konusu seviyeye daha yaz bitmeden ulaşılması dikkat çekiyor.

Üstelik 2018 ve 2022 gibi Hollanda'nın son yıllardaki en kurak dönemlerinde bile Ren'in debisi bu kadar düşük seviyeye inmemişti.

Deltares ve Rijkswaterstaat'ta görev yapan hidrometeorolog Jan Verkade, durumun hem olağanüstü düşük hem de mevsim açısından erken gerçekleştiğini belirtiyor.

Verkade'ye göre İsviçre'deki kar örtüsünün bu yıl olağanüstü sıcak geçen ilkbahar nedeniyle normalden yaklaşık üç ay daha erken erimesi, Ren'i besleyen su miktarını önemli ölçüde azalttı.

Buna yağış eksikliği de eklenince nehirdeki su miktarı hızla düşmeye başladı.

2026 aşırı kurak geçiyor

2026 yılı şimdiye kadar Batı Avrupa genelinde olağanüstü kurak bir dönem olarak öne çıkıyor.

Mayıs ayından bu yana bölgede art arda sıcak hava dalgaları yaşanırken, yüksek sıcaklıklar buharlaşmayı artırıyor.

Yağış açığı uzun süredir yüksek seviyelerde seyrediyor. Yeraltı su kaynakları da geçen yıl yaşanan kuraklığın ardından yeterince toparlanma fırsatı bulamadı. Kuraklığın etkileri yalnızca nehirlerde görülmüyor.

Doğal alanlarda bitki örtüsü kururken, birçok bölgede su kalitesi düşüyor. Avrupa'nın bazı nehirlerinde ulaşım da düşük su seviyeleri nedeniyle zorlaşıyor.

Sanayide kullanılan soğutma suyu kaynaklarının azalması da enerji ve üretim açısından sorun oluşturuyor.

Tarım sektöründe ise bazı bölgelerde sulama amacıyla su çekilmesine getirilen kısıtlamalar çiftçileri ve seracılık sektörünü zor durumda bırakıyor.

Daha düşük seviyeler görülebilir

Rijkswaterstaat verilerinde Ren Nehri'nin bundan daha düşük debiye ulaştığı başka bir yıl da bulunuyor.

Ancak bu değer, nehirde yoğun buzlanmanın yaşandığı 1929 yılının Şubat ayında kaydedilmişti.

O dönemde nehirdeki yoğun buz hareketi suyun akışını engellemişti.

Saniyede 575 metreküp olarak kaydedilen bu değer, Ren'in şimdiye kadarki en düşük debisi olarak biliniyor.

Uzman Jan Verkade, mevcut kuraklığın devam etmesi halinde önümüzdeki haftalarda bu seviyenin de altına inilmesini ihtimal dışı görmüyor.

Kuraklık ve seller daha sık yaşanabilir

Su uzmanları ve ekologlar, son yıllarda aşırı kurak dönemlerin daha sık görülmesinden endişe ediyor.

Uzmanlara göre geçmişte de kuraklık yaşanıyordu ancak bu tür dönemler daha seyrek ortaya çıkıyordu.

Kısa aralıklarla tekrarlanan kuraklık dönemleri ise bitki ve hayvanlar üzerinde daha ağır baskı oluşturuyor.

İklim değişikliğinin etkileri yalnızca kuraklıkla sınırlı değil.

Uzmanlara göre küresel ısınma, bir yandan kuraklık riskini artırırken diğer yandan aşırı yağış ve sel riskini de yükseltiyor.

Verkade, önümüzdeki yıllarda hem yüksek hem de düşük su seviyelerinin daha sık ve daha şiddetli görülebileceğine dikkat çekiyor.

"Haftalar hatta aylar sürebilir"

Uluslararası World Weather Attribution (WWA) araştırma ağı tarafından yapılan çalışmalar da Avrupa'daki mevcut kuraklığın iklim değişikliğinden bağımsız değerlendirilemeyeceğini ortaya koyuyor.

Avrupa'nın ısınması, özellikle artan buharlaşma nedeniyle benzer kuraklıkların görülme ihtimalini yükseltiyor.

Önümüzdeki iki haftaya ilişkin hava tahminlerinde ise birçok model, bölgede yağış miktarının oldukça düşük kalacağına işaret ediyor.

Bu nedenle Ren Nehri'nin su debisinin önümüzdeki günlerde daha da düşmesi bekleniyor.

Jan Verkade, mevcut tabloyu değerlendirirken kuraklığın etkilerinin kısa sürede sona ermeyebileceğini belirtiyor:

"Düşük su seviyesinin haftalar, hatta aylar boyunca devam etmesi mümkün."