Hollanda’da Scanauto Tartışması: Park Cezası Alanların Önemli Bir Bölümü İtirazda Haklı Bulunuyor

Hollanda’da Scanauto Tartışması: Park Cezası Alanların Önemli Bir Bölümü İtirazda Haklı Bulunuyor Hollanda’da park denetiminde giderek daha yaygın kullanılan “scanauto”lar (kamera donanımlı denetim araçları), binlerce park cezasının itiraz sonrası iptal edilmesine yol açtı. Belediyelerin verilerine göre, bu araçlarla kesilen cezaların hatırı sayılır bir kısmı yanlış zamanlama veya konum tespiti gibi nedenlerle geçersiz sayılıyor. De Telegraaf gazetesinin scanauto kullanan 27 belediyeyle yaptığı araştırmaya göre, yanıt veren 18 belediyenin verileri, bu sistemle kesilen park cezalarının yaklaşık yüzde 18’ine itiraz edildiğini ortaya koydu. Bu itirazların yarısından fazlası kabul ediliyor. Bu da her dokuz scanauto cezasından birinin iptal edildiği anlamına geliyor Buna rağmen belediyeler, scanauto kullanımını artırmaya devam ediyor. Apeldoorn, Bergen ve Schouwen-Duiveland bu yıl sistemi devreye alan belediyeler arasında. Belediyeler, bu araçların denetimde daha az personelle daha geniş alanları kontrol etmeyi sağladığını ve park ücretini düzgün ödeyenlerin oranını artırdığını savunuyor. Hatalar sürücülerden mi, sistemden mi? Belediyeler, kabul edilen itirazların önemli bir bölümünde hatanın sürücülerden kaynaklandığını belirtiyor. Yanlış plaka girilmesi bu hataların başında geliyor. Bu tür durumlarda belediyelerin cezayı iptal etmek zorunda olduğunu söyleyen Verkeersboete.nl yöneticileri, “Bu durumlarda belediyenin başka bir seçeneği yok” diyorlar. Ancak bazı cezaların, sürücüler her şeyi doğru yapsa bile hatalı kesildiği de kabul ediliyor. Amsterdam Belediyesi, scanauto cezalarının yaklaşık yüzde 2’sinin “belediyeden kaynaklanan bir hata” nedeniyle iptal edildiğini söylüyor. Trafik hukuku avukatları ise sistemin teknik açıdan güvenilirliğini sorguluyor. Avukatlara göre, scanauto’lar GPS koordinatlarını en yakın adrese eşleştiriyor ve bu da hatalı konum tespitlerine yol açabiliyor. “Park edilen yer, vergilendirmenin temel unsurlarından biri. Bu bilgi yanlışsa cezanın da hukuki dayanağı zayıflıyor” diyor. ‘Su geçirmez bir sistem değil’ Scanauto’ların, hız kameraları gibi bağımsız kurumlarca düzenli olarak denetlenmemesi de eleştiri konusu. Belediyeler ise bu araçların resmi olarak bir “ölçüm cihazı” sayılmadığını, yalnızca denetçiye yardımcı bir araç olduğunu vurguluyor. Mevcut uygulamaya göre, cihazlar yılda bir teknik kontrolden geçiriliyor, dört yılda bir kapsamlı bakım yapılıyor. Zaman zaman medyaya yansıyan “uç örnekler” de tartışmayı alevlendiriyor. Amsterdam’da aracını kullandığı sırada park cezası alan bir sürücü, Eindhoven’da belediyenin yetkisi olmayan bir alanda aylarca ceza kesilmesi ya da Noordwijk’te plaka okuma hataları bunlardan bazıları. Gözetim tartışması Bazı belediyeler scanauto görüntülerini park denetiminin ötesinde kullanmayı da deniyor. Deneme amaçlı olarak yasa dışı duraklama, bozuk sokak lambaları, çöp birikimi ya da trafik levhalarının kontrolü gibi alanlarda da bu görüntülerden yararlanılıyor. Bu durum, mahremiyet ve gözetim tartışmalarını beraberinde getiriyor. Uzmanlar “Bir gün cep telefonuyla araç kullanıp kullanmadığımızın da bu görüntülerle denetlendiğini düşünün. Bu kadar yoğun bir gözetimi gerçekten istiyor muyuz?” diye soruyor. Dordrecht Belediyesi ise farklı belediyelerdeki pilot uygulamaları izlediklerini, ancak bu denemelerin çoğunun daha sonra durdurulduğunu belirtiyor. Belediyeye göre, scanauto’ların asli amacı park denetimi ve ek görevler sistemin hassasiyetini azaltma riski taşıyor. Tartışma sürerken uzmanlar, scanauto’dan gelen bir park cezası alan sürücülere, özellikle zaman ve konum bilgilerini dikkatle kontrol etmelerini ve şüphe durumunda itiraz yoluna gitmelerini öneriyor.