Hollanda’da Hisse Senedi Ve Kripto Varlıklara Yeni Vergi Sistemi: 2028’den İtibaren Ne Değişecek?

Hollanda’da tasarruf, yatırım, kripto varlıklar ve ikinci konutları kapsayan box 3 vergilendirme sisteminde köklü bir değişiklik yapılması bekleniyor. Meclisin, yıllardır tartışılan yeni varlık getirisi vergisini gelecek hafta onaylaması öngörülüyor.

Değişiklikten yaklaşık 3,4 milyon Hollandalı etkilenecek. Tasarruf ve yatırım sahipleri, 2028’den itibaren hem daha fazla kayıt tutmak hem de Vergi Dairesi ile farklı bir hesaplaşma yöntemiyle karşı karşıya kalacak.

Neden box 3 sistemi değişiyor?

2001’den bu yana Hollanda’da varlıklardan elde edilen gelirler, herkes için geçerli olan varsayımsal bir getiri üzerinden vergilendiriliyordu. Ancak Yüksek Mahkeme, 2021 yılında bu yöntemin özellikle tasarruf sahipleri için adaletsiz olduğuna hükmetti. Mahkemeye göre birçok kişi, gerçekte elde etmediği bir kazanç üzerinden vergi ödüyordu.

Bu kararın ardından siyaset, gerçek kazanca dayalı yeni bir sistem arayışına girdi. Ancak bu arayış, partiler arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle uzun süre sonuçsuz kaldı.

Siyasi partiler neden anlaşmakta zorlandı?

Tüm partiler, verginin gerçek getiri üzerinden alınması gerektiği konusunda hemfikir. Ancak yöntemin nasıl olacağı tartışmalı.

D66 ve GroenLinks-PvdA, her yıl elde edilen kazanç üzerinden vergi alınmasını savunuyor. Bu modelde, hisse senedi henüz satılmamış olsa bile değer artışı vergilendiriliyor.

VVD, CDA, PVV, JA21 ve BBB ise yalnızca satış anında vergi öngören bir sistemi tercih ediyor. Bu yöntemin eleştirilen yönü ise, satışın ertelenerek verginin geciktirilebilmesi.

Uzlaşı noktası ne oldu?

Meclis, iki yöntemi birleştiren bir uzlaşma modelinde karar kıldı:

Tasarruflar, yatırımlar ve kripto varlıklar için her yıl elde edilen getiri üzerinden vergi alınacak.

İkinci konutlar ve yeni girişimlerdeki hisseler ise yalnızca satış anında vergilendirilecek.

Bu yapı, sistemi daha adil kılmayı hedeflese de, vergi beyannamelerini daha karmaşık hale getiriyor. 2028’den itibaren vatandaşların hisse senetleri, kripto varlıklar ve gayrimenkuller için ayrı ayrı getiri hesaplaması yapması gerekecek.

Tartışmalar sona erdi mi?

Hayır. Mecliste neredeyse hiçbir parti yeni sistemden tamamen memnun değil. Teklif, bazı partiler tarafından “son derece sorunlu” ya da “gereksiz yere karmaşık” olarak tanımlanıyor. Buna rağmen, mevcut sistem nedeniyle devletin her yıl yaklaşık 2,4 milyar avro vergi kaybına uğraması, partileri bu uzlaşıya zorladı.

Milletvekilleri ayrıca, özellikle likiditesi düşük hisselere sahip kişilerin, satamadıkları varlıklar üzerinden vergi ödemek zorunda kalabileceği konusunda endişe taşıyor.

Bundan sonra ne olacak?

Yeni sistem, birçok parti tarafından bir ara çözüm olarak görülüyor. D66, VVD ve CDA’dan oluşan yeni azınlık koalisyon, nihai hedefin tam kapsamlı bir satış anı vergisi olduğunu belirtiyor. Ancak bunun hayata geçirilmesi için Vergi Dairesi’nin bilişim altyapısının baştan sona yenilenmesi gerekiyor.

Öte yandan hükümetin, geçmiş yıllarda box 3 kapsamında fazla vergi ödeyen yaklaşık iki milyon kişiye tazminat ödemesi gereken dosyalarla da uğraşması bekleniyor. Bu nedenle, varlık vergisi tartışmasının Hollanda gündeminden kısa vadede düşmesi beklenmiyor.