Hollanda’da Depozito Sistemi Genişletiliyor: Daha Fazla Noktada Şişe ve Kutu İade Edilecek

Hollanda hükümeti, tüketicilerin depozitolu plastik şişe ve içecek kutularını iade edebileceği noktaların sayısını önemli ölçüde artırmak istiyor.

Planın hayata geçmesi halinde meyve suyu ve süt ürünlerinde kullanılan plastik şişeler de depozito sistemine dahil edilecek. Böylece zamanla tüm plastik içecek şişeleri depozitolu hale gelecek.

Hükümet, düzenlemeyle işletmeleri plastik şişelerin toplanmasına ilişkin yasal hedefi karşılamaya zorlamayı amaçlıyor.

Toplama hedefi tutturulamadı

Hollanda'da küçük plastik şişeler ve içecek kutuları için depozito uygulamasının başlamasının ardından, belirlenen toplama oranlarına ulaşılamadı.

Geçen yıl plastik şişelerin yüzde 78'i, içecek kutularının ise yüzde 86'sı toplandı.

Oysa yasal hedef her iki ürün grubu için de yüzde 90.

İş dünyasının depozito sistemiyle ilgili kuruluşu Verpact da bu yıl hedeflerin tutturulmasının beklenmediğini açıkladı.

Daha fazla mağaza şişe kabul edecek

İklim ve Yeşil Büyüme Bakanı Stientje van Veldhoven-van der Meer, tüketicilerin boş şişe ve kutuları iade etmesini kolaylaştırmak amacıyla yeni adımlar atmak istiyor.

Bunların başında daha fazla iade noktası oluşturulması geliyor.

Yeni düzenlemeye göre şişe ve kutu satan çok daha fazla işletmenin, sattıkları ürünlerin boş ambalajlarını geri alma zorunluluğu olacak.

Yapı market ve sinemalar da sisteme dahil

Parlamentonun planı kabul etmesi halinde yeni kuralların 1 Ocak 2028'de yürürlüğe girmesi öngörülüyor.

50 metrekareden büyük hemen hemen tüm satış noktalarının boş depozitolu şişe ve kutuları kabul etmesi gerekecek.

200 metrekare ve üzerindeki büyük mağazalar ise depozito ücretini müşteriye nakit olarak geri ödeyebilmek zorunda olacak.

Bu düzenlemeyle birlikte Hema ve Action gibi mağaza zincirlerinin yanı sıra yapı marketler, bahçe merkezleri ve sinemalar da iade noktası oluşturmak ve depozito ödemek zorunda kalacak.

Küçük büfeler, mahalle dükkanları ve paket servis noktaları ise iade alma zorunluluğundan muaf tutulacak.

İşletmelere ortak iade noktası seçeneği

Hükümet, işletmelerin üzerindeki yükü azaltmak için bir işbirliği seçeneği de getiriyor.

Mağazalar, birbirleriyle anlaşarak 150 metre içerisinde tek bir ortak iade noktası oluşturabilecek.

Böylece her işletmenin kendi deposunu veya iade makinesini kurması gerekmeyecek.

Süt ve meyve suyu şişelerine de depozito

Planın ikinci önemli ayağını ise meyve suyu ve süt ürünlerinin plastik şişelerine zorunlu depozito getirilmesi oluşturuyor.

Bunun kademeli olarak uygulanmasıyla birlikte piyasadaki plastik içecek şişelerinin tamamının depozitolu olması hedefleniyor.

Hollanda hükümeti, sistemin bu şekilde sadeleşmesinin tüketiciler açısından da daha anlaşılır olacağını düşünüyor.

Tüketicilerin bir ambalajın depozitolu olup olmadığını ayrıca kontrol etmesine gerek kalmayacak.

Plastik içecek şişeleri ve kutular için temel kural, ambalajın depozitolu olması ve kullanım sonrasında iade edilebilmesi olacak.

Hükümet böylece hem tüketicilerin boş ambalajları iade etmesini kolaylaştırmayı hem de plastik atıkların toplanma oranını yasal hedef olan yüzde 90'a çıkarmayı amaçlıyor.