Başkent Amsterdam’da Misafir İşçiler İçin Anıt Kararı

Başknet Amsterdam Belediyesi, kente on yıllar boyunca emek veren misafir işçilerin onuruna bir anıt yapılacağını resmen duyurdu. Belediye Meclisi’ne gönderilen bilgilendirme mektubunda, proje için 400 bin avro bütçe ayrıldığı ve anıtın 2027 yılının ilk yarısında tamamlanmasının hedeflendiği belirtildi.

Karar, Amsterdam Belediye Meclisi DENK Partisi Üyesi Süleyman Koyuncu’nun girişimiyle gündeme gelen ve belediye tarafından yürütülen kapsamlı bir toplumsal destek araştırmasının (draagvlakonderzoek) ardından alındı. Araştırma sonuçları, misafir işçiler için bir anıt yapılmasına şehir genelinde geniş bir destek bulunduğunu ortaya koydu.

“Amsterdam tarihinin ayrılmaz bir parçası”

Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan Süleyman Koyuncu, misafir işçilerin Amsterdam’ın tarihinin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguladı. Koyuncu, bu emeğin kamusal alanda kalıcı biçimde tanınmasının önemine dikkat çekerek, anıtın yalnızca geçmişi görünür kılmakla kalmayacağını, aynı zamanda gelecek nesillere aktarılacak bir toplumsal hafıza oluşturacağını ifade etti.

Belediyenin açıklamasında, misafir işçilerin 1960’lı yıllardan itibaren başta Türkiye, Fas, Güney Avrupa ülkeleri ve eski Yugoslavya’dan Amsterdam’a gelerek iş gücü açığını kapattığı, zamanla kentin sosyal ve ekonomik yapısında kalıcı bir rol üstlendikleri hatırlatıldı. Buna karşın bu tarihin, bugüne kadar kamusal alanda yeterince temsil edilmediği belirtildi.

Geniş katılımlı araştırma

Mayıs–Temmuz 2025 döneminde yürütülen destek araştırması kapsamında sekiz katılım toplantısı, iki şehir buluşması ve dokuz “pop-up” görüşme gerçekleştirildi. Katılımcıların büyük çoğunluğu, misafir işçilerin emeğinin tanınmamasını önemli bir eksiklik olarak değerlendirdi. Anıtın; eğitim, kuşaklar arası aktarım ve toplumsal tanınma açısından katkı sunacağı görüşü öne çıktı.

Araştırma sonuçlarında, anıtın kapsayıcı ve çok kültürlü bir yapıya sahip olması gerektiği vurgulandı. Misafir işçilerin dayanıklılığını, emeğini ve kente katkılarını yansıtacak bir tasarım önerilirken; anıtın merkezi bir noktada ya da misafir işçi topluluklarının yoğun yaşadığı bir bölgede yer alabileceği, hatta iki aşamalı bir çözümün de değerlendirilebileceği ifade edildi.

Süreç topluluklarla birlikte yürütülecek

Belediye, anıtın yeri, tasarımı, adı ve sanatçısının belirlenmesi sürecinde ilgili toplulukların aktif biçimde sürece dahil edileceğini açıkladı. Proje için ayrılan 400 bin avroluk bütçenin, 2025 Voorjaarsnota kapsamında rezerve edildiği bildirildi.

Anıtın hayata geçirilmesiyle birlikte, Amsterdam’da misafir işçilerin emeği ilk kez bu ölçekte ve resmî olarak kamusal alanda temsil edilmiş olacak.